Een herschreven voorwoord door Cor Lauwerijssen.

Puk en Muk op de zuidpool.Na vijftien jaar is het tijd voor een nieuwe Puk en Muk site. Websites, gemaakt met oudere programma's moet men gezien de technische ontwikkelingen ook op een tablet en mobiel kunnen bekijken. De Puk en Muk site zal de komende tijd op bijna alle onderdelen verder worden uitgewerkt. Hetzelfde geldt voor mijn persoonlijke verhaallijn.

Puk en Muk
Er is een gezegde: beter iets goeds gestolen dan iets slechts dat je zelf hebt bedacht. Dit geldt
zeker ook voor Puk en Muk, de vroeger bejubelde lees en voorlees boekjes voor
kinderen van de lagere school. De verhaaltjes verschenen eerst in De Engelbewaarder, voor zij in boekvorm werden uitgebracht. Trouwens, ook ouderen lazen en lezen anno 2016 nog steeds de avonturen van de twee belhamels. De Puk en Muk boeken zijn op boek en vlooienmarkten nog steeds gewilde objecten.

De schrijver van de nederlandstalige boekjes is officieel Frans Franssen, pseudoniem van frater
Franciscus Xaverius van Ostaden. Hij zocht leuke verhalen voor het kindertijdschrift Engelbewaarder. In 1925 zag hij in een Duits jeugdtijdschrift de figuurtjes Puckchen en Muckchen van de Oostenrijkse schrijver/tekenaar Carl Storch.
Deze had in zijn eigen jeugd genoten van de negentiende-eeuwse boefjes Max und Moritz van Wilhelm Busch en baseerde hierop een eigen variant. Frater Franciscus deed precies hetzelfde. Hij kwam met Puk en Muk op de proppen, bedacht een eigen verhaal, maar plaatste daarbij de tekeningen van Storch, zonder zijn medeweten. Storch was, toen hij hiervan hoorde, niet de moeilijkste. Samen brachten zij voor de oorlog twaalf boeken van Puk en Muk uit. Door de oorlog ging het contact met Storch verloren en Leo van Grinsven nam het tekenen van de Puk en Muk figuurtjes over.

Puk en Muk zijn twee kleine kabouterbroertjes die samen met een heleboel neefjes
wonen in het huis van Klaas Vaak, in het derde straatje achter Luilekkerland. Alle jongens zijn ‘neefjes’ van Klaas (Vaak). Er woont ėėn zusje bij hen, die eerst
Lolly heet maar later de naam Jennemieke krijgt. Moortje is het negerjongetje, die zoals in die tijd gebruikelijk zwart als roet met dikke lippen wordt afgebeeld. Zo was de missie van de paters ook vertegenwoordigd.

Klaas Vaak is als een vader
voor de meute kinderen. Streng, doch rechtvaardig. De kinderen spelen altijd buiten, of ze
werken op het land. Puk en Muk hebben een streepje voor en zij mogen regelmatig op reis van ome Klaas. Of ze verdwalen of waaien tijdens een storm de avonturen tegemoet. Ze komen in China, in Afrika (met heel veel missionarissen) en vliegen in een mandje aan een vol ballonnen gestopte broek naar Amerika. Of ze belanden bij een heks of een reus, Holle Bolle Gijs of Vrouw Holle. Het kan allemaal. Puk en Muk zijn een onafscheidelijk stel. Puk met zijn eeuwige paraplu is de slimmerd en de dapperste van de twee. Muk de dommerd, die wat lui is aangelegd en van lekker eten houdt. Alleen in het verhaal “Muk de drakendoder” heeft hij de heldenrol; in dat verhaal staat hij er alleen voor omdat Puk ziek is.

Een Puk en Muk boekje of een onderdeel uit een andere fraaie verzameling als souvenir uit de verleden tijd. Verhalen van vroeger die herinneringen opeens weer tastbaar maken. Soms na jaren, borrelen als vanzelf de herinneringen weer naar boven. Zo werkte het tenminste ook bij mij toen ik voor deze site in mijn geheugen ging graven. Vooral de oudere generatie krijgt nostalgische gevoelens. Mijmeren heet dat. Ik realiseerde me al lang geledendat je met alleen maar naar plaatjes kijken zo klaar bent. Vandaar dat ook het verleden ruimschoots aandacht krijgt. Wie mijn verhaal leest zal ongetwijfeld raakvlakken vinden. De jaren tot aan het moment dat Huize Nazareth op zevenjarige leeftijd in beeld kwam en het verloop daarna. Alles is verpakt in een duidelijk verhaal en soms voorzien van bijpassende afbeeldingen. Het verdere verloop kun je weer in het interview terug vinden. In gedachte neem ik je mee terug naar de schooljaren. Het eerste vriendje of vriendinnetje komt misschien wel terug in beeld. Ergens weggestopt maar nooit vergeten. De huwelijksjaren en de jeugdjaren van de eigen kinderen. Wie zal het zeggen wat er in het hoofd van mijn lezers omgaat. Vroeger was het zus of zo! Had ik nog maar die Puk en Muk boeken, de brommer of auto.

Een kijkje achterom over de schouder met hier en daar een knipoog en een veeg uit de pan richting de politiek? Ach, waarom niet? Zo goed doen ze het daar in Den Haag niet met hun afbraakbeleid. Ook de familie Lauwerijssen is door 'lands' bestuurders flink te grazen genomen. Besodemietert zijn we en de jeugd van nu is net zo goed slachtoffer. Alleen beseffen ze dat nog niet. Wat onze generatie is afgepakt zal ook voor hun niet meer bereikbaar zijn. Woest zijn wij hier. Voor veel gezinnen is het weer zoals vroeger. De werkende armen! Voedselbanken!  De armen worden armer en de rijken worden rijker. Armoe troef! Vandaar dat de link tussen Puk en Muk en de armoede niet achterwege mocht blijven. Dat onderdeel is in de maak. 

Hoe sta jij in het leven? Heb je geen zin in school terwijl juist daar je ticket naar de toekomst ligt? Dom! Verziek je het leven van je leerkracht? Waarom? Die wil jou iets bijbrengen en je klaarstomen voor de toekomst. Hoe is je gedrag thuis? Misschien moeten jouw ouders ook wel sappelen om rond te komen. Heb je een hekel aan buitenlanders dan is ook dat een verkeerde instelling. De samenleving is multicultureel geworden. Hang je rond op straat om te kwallen? Jammer, zo'n doelloos tijdverdrijf. Doe iets met je leven in positieve zin. Pluis bijvoorbeeld maar eens uit hoe het sociale stelsel systematisch werd afgebroken. Hoe ziet jouw toekomst eruit? Alle zekerheden waar onze ouderen voor hebben gevochten zijn al verdwenen. De democratie heeft plaats gemaakt voor het liberalisme. De ieder voor zich mentaliteit! Als ik jou zover krijg dat je daarover gaat nadenken dan heb ik iets geweldigs bereikt.

Antoon van den Berg. Puk en Muk verzamelaar uit Eindhoven. +  Een informatieve website kun je niet maken zonder hulp van anderen. Mensen die ruimhartig zijn en gegevens willen delen. Twee van die kanjers waren de inmiddels overleden Antoon van den Berg uit Eindhoven. ( foto ) en Kees Stoop uit Geertruidenberg. Naast deze twee fanatieke verzamelaars kreeg ik van Wil van den Berk uit Udenhout de ultieme kans om mijn eigen verzameling aan te vullen cq te verfraaien. Later schonk hij mij de allereerste druk uit 1927. Wil en zijn vrouw Ans kwamen in de zestiger jaren in mijn geboorteplaats Oisterwijk in dezelfde uitgaansgelegenheden. We hebben dan ook gemeenschappelijke kennissen uit die vervlogen periode. Om elkaar dan ruim 40 jaar later via de Puk en Muk site weer tegen het lijf te lopen is bijzonder. Wil kent mijn pleegouders erg goed. Zijn boezemvriend is de broer van mijn pleegmoeder. Over toeval gesproken. 


Wil van der Kwartel was lang geleden de eerste die me onderstaande wijze woorden schreef. Het ging hierbij om de handel in Puk en Muk boekjes en de extreem hoge prijzen die men er voor vroeg.

"Helaas constateer ik dat het aanbod vaak gepaard gaat met nogal wat financiële eisen. Niet de inhoud van de boekjes maar de (verzamel) waarde staat meer centraal. Dat vind ik jammer. Immers als je iets leuk vindt, dan ga je het toch niet weg doen om dat het veel geld waard is. Je hebt zoiets omdat het een immateriële waarde heeft. Of het nu oud of nieuw is, als het voor jou wat waard is dan wil je zoiets behouden of zoals in mijn geval weer opnieuw verzamelen

Veel kijk en leesplezier.


Cor Lauwerijssen. [ Puk en muk site naar een idee van Lauwke Tod.] Alle rechten op de inhoud voorbehouden.